fb

Room(s)

Sobe

Adult(s)

Odrasli

Children

Djeca

Hotel CUE Podgorica > Blogs > SKADARSKO JEZERO: Čudo prirode

SKADARSKO JEZERO: Čudo prirode

Otkrijte čari Skadarskog jezera, najvećeg jezera u južnoj Evropi, smještenog na granici između Crne Gore i Albanije. Ovo čudo prirode, koje se nalazi nedaleko od našeg CUE Podgorica, može se pohvaliti raznolikim ekosistemom, zanimljivom istorijom i predivnim pejzažima koji posjetioce ostavljaju bez daha.

Geografski položaj i nastanak

Skadarsko jezero, smješteno u srcu zapadnog Balkana, ubraja se u jedno od najvećih i najizvanrednijih slatkovodnih jezera u Evropi. Takođe je i primjer kriptodepresije, što znači da se neki djelovi njegovog dna nalaze ispod nivoa mora. U zavisnosti od godišnjeg doba, površina jezera varira između 370 km2 i 530 km2. U vodama jezera, koje se nalazi pretežno unutar granice Crne Gore, ogleda se raznolikost prirodnih ljepota država. Okolni reljef je šarolik koliko i legende koje se vezuju za njega; od stjenovitih izdanaka koji vire iznad površine vode do prostranih preplavljenih oblasti koje predstavljaju utočište za bezbroj vrsta ptica i vodenih vrsta životinja.

Jedan od fascinantnih aspekata jezera je rijeka Bojana koja formira prirodni kanal koji povezuje Skadarsko jezero sa Jadranskim morem. Vjeruje se da se jezero pojavilo milionima godina unazad, a naučnici su utvrdili da se njegov nastanak može povezati sa tektonskim aktivnostima koje su se većinom dogodile tokom Kenozoika. Ova tektonska pomjeranja i promjene ispod Zemljine kore dovela su do stvaranja basena koji su su se vremenom punili vodom, formirajući očaravajuće jezero koje danas ukrašava Crnu Goru.

Areal view of Lake Skadar
Grmožur, 'Montenegrin Alcatraz'

Istorijske znamenitosti

Ispod mirne površine i očaravajućih prirodnih ljepota skriva se mračna istorija jezera. Vjekovima su se na ovom veličanstvenom jezeru vodili intenzivni vojni sukobi između Osmanskog carstva i Kraljevine Zete. Jezero, koje je bilo strateški važno, postalo je sporna granica sukoba između dvije kulture.

Kako je Osmansko carstvo širilo svoje teritorije, južne obale Skadarskog jezera su postepeno padale pod njihovom vlašću. Arhitektonski ostaci, džamije i tvrđave, i dalje su vidljivi dokazi turskog uticaja i njihove prevlasti u to vrijeme. Za razliku od toga, sjeverozapadno močvarno područje ostalo je čvrsto u rukama crnogorskih vladara i postalo uporište otpora, gdje su se gradila utvrđivanja i razvijale strategije kako bi se odbranili od uzurpatora.

Jezero nije bilo samo strateški i geografski značajno, već je predstavljalo i simbol otpora i ljudske posvećenosti očuvanja domovine. Ovaj stav bio je evidentan u različitim istorijskim epohama. Od vladavine kralja Nikole, koji je zagovarao crnogorsku nezavisnost i kulturni identitet, do burnih vremena Drugog svjetskog rata, kada je Virpazar, gradić pored Skadarskog jezera, postao leg  izanskog ustanka protiv sila Osovine.

Tokom svoje istorije, Skadarsko jezero svjedočilo je kovanju saveza, bitkama i razvoju civilizacija. Kroz sve ove monumentalne tranzicije, jezero je izdržalo, stalno mijenjajuću tapiseriju ljudske istorije u svojim dubokim, mirnim vodama.

Biodiverzitet

Skadarsko jezero, sinonim za bogatstvo prirode, ističe se kao unikatni trezor slatkovodnog biodiverziteta u Evropi. Pravi raj za ornitologe, ovo prostrano vodeno tijelo prepoznato je kao jedan od najvećih rezervata ptica u Evropi. Bezbroj vrsta ptica migrira do njegovih obala, što ga čini ključnim mjestom za odmor i razmnožavanje. Štaviše, Skadarsko jezero ima raznoliku populaciju riba, od kojih se mnoge ne mogu naći nigdje drugdje na planeti. Među raznolikim vodenim svijetom, zapanjujućih 31% slatkovodnih puževa u jezeru su endemi.  To je statistika koja govori mnogo o Skadarskom jezeru i njegovom značaju u širem kontekstu globalnog biodiverziteta.

Crnogorsko blago

Crnogorsko prostranstvo Skadarskog jezera odiše obiljem prirodnih čuda i istorijskih relikvija. Istaknuto kao nacionalni park, ovo područje nije samo utočište za različite vrste, već i čuvar ugroženih ekosistema koji tamo bujaju. Putujući kroz jezero, ne može se propustiti impozantna tvrđava Grmožur, ili slikoviti krajolik u obliku potkovice u blizini Rijeke Crnojevića, prirodno čudo koje savršeno objedinjuje očaravajući crnogorski pejzaž. Osim slikovitog pejzaža i istorijskih znamenitosti, crnogorska strana jezera je živi muzej u kojem puls crnogorske kulture, istorije i prirode kuća je u savršenom skladu.

Countless lotuses on the pristine surface of Skadar Lake
Fishing boats at lake Skadar

Ljudski uticaj i očuvanje

In the heart of the western Balkan region, Skadar Lake, with its shimmering waters and diverse ecosystems, has been a sanctuary for countless species for millennia. However, like many of Earth’s pristine havens, it finds itself on the frontline against the escalating pressures of human intervention. The subtle equilibrium of its ecosystems, which took nature centuries to cultivate, is being rapidly destabilized. Pollution from both domestic and industrial sources has tainted its purity, endangering the lifeforms that call it home. 

Further exacerbating its vulnerability is the aggressive extraction of sand and gravel, which threatens not only its coastal integrity but also disrupts habitats for myriad aquatic species. Such activities, unchecked, could spell an ecological disaster, pushing the lake’s unique ecosystems to the point of no return. 

U srcu zapadnog Balkana, Skadarsko jezero, sa svojim blistavim vodama i raznolikim ekosistemima, uvijek je utočište za bezbrojne vrste. Međutim, kao i mnoga rajska mjesta na planeti, u vječnoj je borbi protiv rastućih pritisaka ljudske vrste. Zagađenje iz domaćih i industrijskih izvora zaprljalo je njegovu čistoću, ugrožavajući floru i faunu koji ga nazivaju domom.

Agresivno vađenje pijeska i šljunka dodatno pogoršava situaciju, što ugrožava ne samo obalni integritet jezera, već i narušava staništa za bezbroj vodenih vrsta. Takve nekontrolisane aktivnosti mogle bi dovesti do ekološke katastrofe, ugrožavajući jedinstvene ekosisteme jezera.

Ipak, u ovoj priči o degradaciji životne okoline ima nade za poboljšanje. Prepoznajući ekološko i kulturno blago Skadarskog jezera, pokrenute su inicijative na više nivoa kako bi se osiguralo njegovo očuvanje. Na nacionalnom nivou, odluka Crne Gore da tom području dodijeli status nacionalnog parka, primjer je posvećenosti zemlje očuvanju ovog prirodnog čuda. Ova oznaka sa sobom donosi povećane resurse i zaštitne mjere, osiguravajući da ekološki integritet jezera ubuduće ostane netaknut.

Na širem međunarodnom nivou, priznanje Skadarskog jezera kao Ramsarske lokacije – močvare od međunarodnog značaja – pojačava njegov značaj na globalnoj ekološkoj sceni. Takvo priznanje nije samo simbolično; ono podstiče međunarodnu saradnju i resurse, usmjeravajući ih ka očuvanju jezera. Skadarsko jezero ponosno stoji kao oličenje prirodnih ljepota i biodiverziteta, a utjelovljuje i univerzalnu poruku: hitnu potrebu za kolektivnom odgovornošću.

Skadarsko jezero svjedoči o čudesima prirode. Ono nije samo jezero, već simbol i zaštitnik istorije, kulture i biodiverziteta. Dok uživamo u njegovoj ljepoti, sjetimo se i naše dužnosti da ga očuvamo i zaštitimo. Rezervišite smještaj u CUE Hotel u Podgorici već danas i Skadarsko jezero je na korak od vas.

SHARE THIS STORY